سه‌شنبه 1396 - ییل 8 - ایکیم|حمل / 2017 - مارچ 28 گه توغری

وزیرلر استیضاح‌ سی




 ٢٨ سَنجه‌م|عقرب ١٣٩٥

محمدعالم کوهکن یازووچی و شاعر  

ولسی جرگه مجلسی کونی کیچه ملی بیرلیک حکومتی نینگ اکثریت وزیرلرینی استیضاح قیلینیشی باره سیده قرار قبول قیلیب، بیر هفته ایچیده قطار وزیرلرنی استیضاح مجلسینی تشکیل ایتدی. استیضاح نینگ بیرینچی کونیده تشقی ایشلر وزیری صلاح الدین ربانی، فواید عامه وزیری انجنیر محمود بلیغ و ایش و اجتماعی ایشلر بوییچه وزیری داکتر نسرین اوریا خیل ولسی جرگه نینگ عمومی ییغینیده قتنه‌شیب مذکور مجلس اعضالری سواللریگه جواب قیتردیلر. اما مجلس اعضالری اوشبو وزیرلر نینگ استیضاح ایتیلیشلری باره‌سیده قرار قبول قیلیب اولرنی اوز مقام لریده قالیب و یا قالمس لیکلری اوچون رای بیردیلر.

ولسی جرگه استیضاح مجلسی نینگ بیرینچی کونیده اوچ وزیر نینگ صلاحیتینی رد ایتیلیشی حکومت رهبرلرینی قتیق چوچیتیب قویدی. جمهور رییس محمد اشرف غنی ولسی جرگه نینگ اوشبو عملی گه عکس العمل بیلدیریب، کابینه نینگ قالگن وزیرلرینی استیضاح مجلسی‌گه بارمس لیکلری باره‌سیده بویروغ بیردی. اما ولسی جرگه اعضالری وزیرلر غیابیده اولرنی  استیضاح قیلیشگه دوام ایتدیردیلر. استیضاح نینگ ایکینچی کونیده هم اوچ وزیردن ایکی نفری نینگ اوز لوازملریده قالیش لری رد ایتیلدی.

جمهور رییس وزیرلر کینگشی نینگ فوق العاده ییغینیده ولسی جرگه نینگ استیضاح مجلسلری خصوصیده اوز ملاحظه‌لرینی اظهار ایتیب بو توغریده عالی محکمه‌نی افغانستان اساسی قانونی نینگ وزیرلرنی استیضاح قیلینیشی باره‌سیده گی ماده‌لرینی تفسیر قیلیب تیز ده اوز قرارینی اعلان ایتیشینی سوره‌دی.

اما هلی گچه عالی محکمه بو توغریده اوز فکرینی بیلدیرمه گن. مذکور محکمه نینگ قراری نیمه بولیشیدن قطع نظر، افغانستان‌ده هیچ بیر زمان اکثریت وزیر لر بیر وقتده ولسی جرگه تامانیدن استیضاح ایتیلمه گنلر. ولسی جرگه اعضالری بو مرته ملی بیرلیک حکومتی وزیرلرینی ییل لیک انکشافی بودجه‌لرینی اوز وقتیده صرفله‌ی آلمه گن لیکلری اوچون استیضاح قیلگن.

استیضاح مجلسلریده وکیللر تامانیدن وزیرلرنی اوز انکشافی بودجه‌لرینی صرفله‌ی آلمه‌گن لیکلری خصوصیده افغانستان‌ده حکم سوره دیگن نا تینچ وضعیت همده وزیرلیکلر نینگ ایریم ساحه‌لر ده معین مشکللر بیلن مقابل ایکن لیکلری کم دن کم نظرده توتیلدی. بو مسئله ولسی جرگه نینگ استیضاح مجلسلریده وزیر لر نی اوز صلاحیتلریده قالیب قالمس لیکلری باره‌سیده حقانی قرارلر قبول قیلینمه‌گنی معلوم.

سونگی استیضاح مجلسلری افغانستان دولتی نینگ قوا لری اینیقسه حکومت و ملی مجلسنی بیر بیریگه قرشی توریشلریگه آلیب کیلدی. اوشبو وضعیت مملکت نینگ بحرانلی شرایطیده افغانستان دولتچیلیگی قاله بیرسه اهالی حیاتی گه سلبی تاثیر اوتکزه‌دی. ملی مجلس اینیقسه ولسی جرگه نینگ ایریم حاللرده حکومت برابریده توته دیگن موقعی مذکور مجلس اعضالری نینگ اوز وظیفه‌لرینی افغانستان ملی منفعتلرینی نظرده توتیب عمل قیلمه یاتگن لیکلرینی نمایان ایتماقده.

بو مسئله گه بیر قطار وکیللر نینگ علمی سویه‌لری ضعیف لیگی همده ملی منفعتلر اورنیگه اوز شخصی منفعتلریگه کته اهمیت بیره یاتگن لیکلری سبب بولماقده.  مملکت پارلمانی افغانستان دولتی و ملتی یوز مه یوز بولیب تورگن مشکللرنی برطرف ایتیش اوچون مهم رول اوینش امکانلری و صلاحیتلریگه ایگه. اوشبو مجلس خلق نینگ سویه‌لی و صلاحیتلی وکیللریدن تشکیل ایتیلگنده گینه افغانستان نینگ سیاسی و اجتماعی حیاتیده اوته مهم و ایجابی رول اوینه‌یدی. افسوسکه افغانستان ملی مجلسلری بیز نظرده توتگن معیارلر، سویه و صلاحیت گه ایگه بولگن نماینده‌لردن تشکیل ایتیلمه‌دی. مجلس اعضالری آره‌سیده علمی و بیلیملی انسانلر بارلیگینی رد ایتمه یمیز، اما اولر ملی مجلس اعضالری آره‌سیده سناقلی شخصلرنی تشکیل ایته دیلر.

مملکت نینگ سیاسی رهبرلری افغانستاننی تیز آره ده موجود بحرانلردن قوتقزیش اوچون کته مسوولیت گه ایگه لر. اولر اوشبو مسوولیتلرنی یخشی بیر شکل‌ده حس ایتیب، نوبتده گی سیلاولرده اهالی تامانیدن صادق، سویه‌لی، مسوولیت حس ایته دیگن صلاحیتلی وکیللرنی سیلشلری اوچون سیاسی فعالیتلرینی تیزلشتیریشلری ضرور.

عین حالده دولتده گی وطن سیور انسانلر و حکومت ارگانلرینی هم بو باره ده جدی بیر شکلده اوزلری نینگ وطن و خلق برابریده‌گی انسانی مسوولیتلرینی ادا ایتیب، کیله‌جکده زمانوی معیارلر اساسیده ینگی پارلمان و حکومت تشکیل ایتیشده فعالیت آلیب باریشلریگه احتیاج سیزیله‌دی.

حاضرگی کونده ملی بیرلیک حکومتی نوبتده گی ملی مجلس سیلاولرینی تیز آره ده اوتکزیش باره‌سیده ضروری چاره‌لر کوریب، کیله جکده افغانستان سیاسی حیاتی سلامتینی سقلشده اوز بورچینی بجریشی لازم. عکس حالده مملکتده حکم سوره دیگن موجود مشکللر کون سه‌یین کینگ توس آلیب، دولت و خلقنی ینگی بحرانلر بیلن دوچ کیلیشی ممکن.